Ucuran Yol Arkadasi

Profilime eklemis oldugum "Ask" (Elif Safak) adli romandan alinti "kimse yalniz basina hamliktan olgunluga gecemez. Seni kus gibi bir makamdan bir makama ucuracak olan yol arkadasini bulmalisin" soz kumesine verilmis yorumlar yuzunden bu yaziyi kaleme alasim gelmistir.
.....

arayi sildim...


Devam ediyorum:
Yol arkadasi tanimi bir nedir? Bu laftan ilk anlasilan asik olunan kisidir. Ikinci anlasilan karsilikli gelisme yasanan/yasatilan kisidir. Ormanda yururken rastladiginiz biriyle birlikte bir sure birlikte gitmek, sonra ayrilan yollar veya ayrilmayan...bu kisiler herkes her sey olabilir...Ama burda-kitapta bahsedilen, benim de konu yaptigim 'yol arkadasi' bu kisa veya uzun mesafeli birlikte yuruyuslerden ote bir durum, benim anladigim. Eksikligi seni yarim birakan, bir turlu giderilemeyen bir tamamlanamama hali. Bu isler tek basina olamaz mi, Ozge'nin dedigi gibi..yani bir ruhsal ask hali icinde degilsen gelismiyor musun yani..Kitaba gore kimse yalniz basina gelisemez, bu gereklidir...ancak bahsedilen biraz! gelismis bir sevgi turu. Mevlana ve Sems arasindaki durum bu tur bir asktir. Kalpten yasanir, ruhsal yol arkadasligi, can yoldasligidir. Sems gidince Mevlana kurur. Ailesi colugu cocugu vardir ama yol arkadasi yoktur. Yillarca ikisi de bunu aramislardir. Eger bu tur ask yasayarak gelisen insan turuyseniz saniyorum bu arayis, eksiklik ve bekleyis cok bariz olarak hissedilir. Acabasi yoktur. Bunun herkes icin gecerli ve gerekli oldugunu kesinlikle sanmiyorum. 'Ah bi sevgilim olsa' dileginin bununla ilgili bir ihtiyac oldugundan ise tamamen supheliyim. Kitaptan anladigimla kendi dusuncelerim arasindan bir seyler cikarmaya calisiyorum. Tur tur insan oldugu gibi tur tur ask var. Bu tur bir ask olmadan gelisme neden olmasin...bu zaten mumkun degil, biz ne anlarsak anlayalim, kimle ne yasarsak yasayalim atomun tekamulu devam ediyor. Eger Ask icin yaniyorsaniz odur, yanmiyorsaniz da odur. Yanmalisiniz diye bisey olabilir mi..

'Ben'den arinmaya, tumuyle Teslimiyet'e hasret duyuluyorsa eger, bir tur ilahi ask-tanri aski, veya butunle bir olma halinin yasanmasi araniyorsa, bu ihtiyac icinizde ciyak ciyak bagiriyorsa eger, bu yolda yalniz gitmek ne kadar mumkun? Bilmiyorum. Her turlu ornek var, yalniz olani da var, olmayani da. Ama her insanin icinde hissetMedigi sey, bu hal'in arayisi. Asil onemli olan bu burda. Istenen, arzulanan durum 'insanin insana aski' degil, insan suretinde yasanmasi mumkun olan Tanri aski. Tanri kelimesini dikkatli kullanmaya calisiyorum. God, Divine, Bilinc, Universe...ne derseniz deyin...butunle yasanan butunluk hali, insan vasitasiyla yasanan...iste burda bahsedilen yol arkadasi bu vasita olan kisi, o olmadan yolun bir yerinde takilakalinmasi..Bir tur tamamina erememe.

Ve bir yandan da (yine kitaptan alintiyla) onu her yerde gorme hali: "Denize dusen katrede, dolunayla hareketlenen med-cezirde, esen her esintide ona raslarsin. Kuma cizili remilde, guneste parlayan kristal tanesinde, yeni dogmus bebegin tebessumunde, bileginde atan nabzinda onu seyredersin. Her yerde, her seyde onu gorurken nasil derim ki Sems gitti?" Bunun benzeri bir tanimi Ahmet Hamdi Tanpinar'in ask uzerine bir yazisinda okumustum yillar once, bulmam mumkun degil. Soyledigi tipatip ayni seydi. Bu ornekler insan'da yasanan Tanri askini, dilin, sozun elverdigince anlatma halleri iste. Yoklugu bir tur eksiklik olsa da seni gucsuzlestiren degil, genisleten bir sevgi. Gordugumuz tattigimiz her sey olan Tanri ile her yerde gorulen, seyredilen Sems ne kadar ayri seyler olabilir ki??

Kendi gozlemim olarak sunu soyleyebilirim: bu tur bir teslimiyet veya ask arayisi icinde olan insanlarda gozledigim iki tur hal var: 1-eger bir yol arkadaslari yoksa (tek bir kisi seklinde) o zaman bir cok yol arkadaslari var.
2-Eger bir cok yol arkadaslari yoksa, tek bir kisi var.

'Yalnizlik Tanri'ya mahsus' ozlu sozune mi gelmis olduk. Oyle olduk galba.

23 nisan 09